X
+48 790 555 615 biuro@hrsensor.pl

Kulturowo dopasowany. Czym jest adaptacja kulturowa narzędzi pomiaru?

Gdy pojawia się pojęcie „adaptacji kulturowej” narzędzi wykorzystywanych w badaniu kompetencji i cech pracowników nasuwa się wiele pytań o sens i cel tego procesu. Po co zmieniać coś, co może doskonale sprawdza się w oryginale?

Czy posługiwanie się na co dzień językiem angielskim w kontaktach zawodowych w korporacji X powoduje, że tworzenie wersji językowej testu kompetencji dostosowanego do specyfiki kulturowej kraju, w którym znajduje się filia firmy nie jest potrzebne? Czy można przyjąć, że przyjęta w firmie Y jedna dla wszystkich wersja arkusza do przeprowadzania okresowych ocen pracowniczych jest uniwersalna, nie wymagająca zróżnicowania ze względu na grupę pracowników, której dotyczy? Czy fanaberią i stratą pieniędzy jest modyfikacja dobrze sprawdzonego w praktyce wywiadu behawioralnego stworzonego kilka lat temu na potrzeby rekrutacji przez dział HR przedsiębiorstwa Z?

Czym jest adaptacja kulturowa narzędzia pomiaru?

Każde dobrze skonstruowane narzędzie, jakim chcemy mierzyć zmienne dotyczące funkcjonowania ludzi powinno uwzględniać specyfikę lokalną, w jakiej ci ludzie żyją. Cały proces dopasowywania pierwotnej wersji narzędzia właśnie do charakterystycznych elementów lokalnych to adaptacja kulturowa.

W środowisku pracy ta „kulturowość” może dotyczyć konieczności uwzględnienia w stosowanych testach, skalach, ankietach, czy kwestionariuszach takich elementów, jak:

Bez przystosowania testów, skal ocen, czy ankiet do grupy, z jej charakterystycznymi cechami kulturowymi, możemy uzyskać wyniki nierzetelne, na bazie których formułujemy nietrafne wnioski. Przykłady takich błędów pojawiają się z różną częstotliwością w praktyce HR. Od niezrozumiałych dla odbiorcy terminów użytych w wywiadach behawioralnych, poprzez kategorie ocen pracowniczych niedopasowane do aktualnych stanowisk pracy, po używanie anglojęzycznych wersji testów kompetencji w sytuacji, gdy nie jest ich celem pomiar znajomości tego języka.

Kierunki adaptacji kulturowej

Te porównania międzykulturowe obejmują dwa rodzaje działań.

Dobra adaptacja kulturowa narzędzia pomiaru zawiera elementy wspólne wszystkim kulturom, których dotyczy (etikalne) oraz elementy specyficzne dla danej kultury (emikalne). Co to oznacza w praktyce? Konieczność uważnego przyjrzenia się oryginalnej wersji testu, czy skali ocen i odpowiedź na pytanie, na ile każde z pytań jest wolne od cech kultury, w jakiej narzędzie powstało. Nie kultury firmy, jej wartości, a miejsca, czy czasu, w jakim je tworzono. Nawet najlepsze tłumaczenie na język, w jakim narzędzie będzie wykorzystywane to zbyt mało, by mówić o adaptacji kulturowej.

Rodzaje adaptacji kulturowej

Adaptując narzędzie pomiaru do specyfiki lokalnej, danej kultury tworzymy swego rodzaju bliźniaczą wersj testu, czy skali ocen. Oznacza to, że oryginał i adaptowane narzędzia są równoważne.

Równoważność adaptowanych testów, skal, kwestionariuszy składa się z kilku rodzajów:

1. Równoważność fasadowa.

To taki wygląd testu, czy innego narzędzia pomiaru, który jest jak najbardziej zbliżony do oryginału. Zwykle jest najmniej ważna w całym procesie dopasowywania narzędzia do danej kultury, ale pomaga w ujednoliceniu dokumentacji, czasami wręcz wymaganemu w ramach danej firmy.

2. Równoważność funkcjonalna.

Dopasowując narzędzie pomiaru do specyfiki kulturowej istotne jest, aby ta nowa wersja spełniała dokładnie taką samą funkcję, jak oryginał. Test Extended DISC © diagnozuje style zachowań ludzi w środowisku pracy, bez względu na kraj i język, w jakim przeprowadzamy badanie. Ocena 360 stopni skonstruowana przez firmę doradczą na potrzeby jednego z moich klientów, polskiego przedsiębiorstwa, jest z powodzeniem zaaplikowana do badania pracowników w filiach Czechach i na Litwie.

3. Równoważność tłumaczenia. Bliźniacza wersja narzędzia wymaga dobrego przetłumaczenia z języka oryginału na ten, w którym będzie stosowane. Standardem powinna być trzyetapowa procedura tłumaczenia, w której przetłumaczona wersja oryginalna poddana zostaje retranslacji, a następnie dokonuje się porównań i poprawek w celu jak najlepszego przekładu.

4. Równoważnośc psychometryczna. Jeśli adaptacji kulturowej ma być poddany test z jego charakterystyką psychometryczną (m.in. wartościami współczynników rzetelności, trafności) ważne jest, aby te istotne cechy testu uwzględnić. Innymi słowy, tworząc wersję testu dopasowaną do lokalnych warunków, należy zbudować ją tak, aby własności psychometryczne były nie niższe od oryginału. W przeciwnym razie pracownicy, czy kandydaci do pracy będą diagnozowani przy pomocy narzędzi mniej wartościowych od swoich kolegów w miejscu, gdzie powstała oryginał testu.

Adaptacja do specyfiki lokalnej narzędzi pomiaru cech, kompetencji pracowników wymaga czasu, wysiłku i czasami dodatkowych funduszy na jej przeprowadzenie. Z punktu widzenia dokładności diagnozy jednak opłaca się. Z pewnością o wiele kosztowniejsze są chybione decyzje rekrutacyjne, czy rozwojowe dotyczące poszczególnych pracowników.

Autor: Sylwia Szymańska

Pozostałe wpisy na blogu

Zobacz najnowsze artykuły

Trudne rozmowy menedżerskie. Jak mądrze zwalniać pracownika?

Można powiedzieć, że firmę poznaje się nie tylko po tym, jak wita pracowników, ale także jak ich żegna. A (...)

06 maja 2020
95
Jak można zwolnić pracownika? O rozwiązaniu stosunku pracy.

Rozwiązywanie stosunku pracy nie jest łatwym zadaniem. Za każdym razem, gdy zapada trudna decyzja o rozstaniu należy się do (...)

04 maja 2020
57
Utrata pracy. Jak zadbać o dobry początek?

Od miesiąca funkcjonujemy w nowej, trudnej rzeczywistości związanej z pandemią COVID-19. Nieodłącznym skutkiem obostrzeń narzuconych na każdego z nas (...)

12 kwietnia 2020
67
Zwolnienia z pracy w trakcie pandemii COVID-19 – webinar

Wspólnie z Akademią HR zapraszamy na bezpłatny webinar na temat zwolnień z pracy. Partneruje nam Centrum Kreatywności Fabryka. Obecna (...)

03 kwietnia 2020
52
Zobacz wszystkie

Skontaktuj się z nami

Jeśli masz pytania w sprawie szkolenia, napisz do nas. Skontaktujemy się z tobą najszybciej, jak to będzie możliwe.






X
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA I ODBIERZ -10% NA PIERWSZE SZKOLENIE

Subscribe to our newsletter